Đây là chủ đề quan trọng nhất mà tôi từng viết. Thật lòng mà nói, tôi tin rằng đây là một trong những vấn đề quan trọng nhất đối với tương lai chung của chúng ta. Việc tách tiền khỏi chính trị là một bước chuyển sẽ tác động sâu sắc đến cuộc sống của hầu như mọi người trên hành tinh này trong nhiều thế hệ tới.
Tôi dùng từ “sẽ” thay vì “có thể”, “có lẽ sẽ” hay “có tiềm năng” vì tôi là người lạc quan. Tôi tin rằng chúng ta SẼ đạt được mục tiêu này, bởi vì lựa chọn thay thế quá ảm đạm, quá khủng khiếp, đến mức không còn lựa chọn nào khác.
Tôi gần như đã viết xong bài này trước khi có thông báo về chiến thắng (một phần) của Ripple trước SEC, nhưng kết quả đó là một cú hích đáng kể cho mục tiêu tách tiền khỏi chính trị. Hãy đón chờ thêm chi tiết!
Những câu trích dẫn
Hãy mở đầu bằng vài lời từ những người nổi tiếng hơn tôi, những lời đã định giọng điệu một cách tuyệt vời:
Ai kiểm soát nguồn cung tiền của một quốc gia thì kiểm soát quốc gia đó.
James A. Garfield
Hãy giao cho tôi quyền kiểm soát tiền tệ của một quốc gia, và tôi chẳng quan tâm ai làm ra luật pháp của nó.
Mayer Amschel Rothschild
Tôi chân thành tin cùng bạn rằng các định chế ngân hàng nguy hiểm hơn quân đội thường trực; & rằng nguyên tắc tiêu tiền để hậu thế phải trả, dưới cái tên gây quỹ, chẳng qua là lừa gạt tương lai trên quy mô lớn
Giấy bạc ngân hàng phải bị dẹp bỏ, và phương tiện lưu thông phải được trả lại cho quốc gia mà nó thuộc về.
Thomas Jefferson
Giấc mơ Mỹ (về Tự do Kinh tế)
Tôi không phải người Mỹ (tôi sinh ra ở Anh và đã sống phần lớn đời trưởng thành ở Tây Ban Nha), nhưng tôi bị cuốn hút bởi sự đối lập giữa những gì nước Mỹ ĐƯỢC KỲ VỌNG sẽ trở thành và những gì nó thực sự đã trở thành.
Người ta thường nói rằng nước Mỹ được lập quốc trên các nguyên tắc “tự do, tự do ngôn luận, tự do tín ngưỡng, thủ tục tố tụng đúng luật và tự do hội họp”. Tuy nhiên, ngày nay hầu như không ai nhắc đến động lực lớn khác đằng sau phong trào đòi độc lập khỏi các siêu cường châu Âu thời đó: tự do kinh tế.
Dù hoàn toàn không phải là chuyên gia về chủ đề này, tôi đã đọc đủ để biết rằng người ta phát ngán với sự kiểm soát mà các chủ ngân hàng của Lục địa Già áp đặt lên các vị vua và chính trị gia thời bấy giờ, những người này đến lượt mình lại đặt lên thần dân/công dân của họ những gánh nặng tài chính ngày càng tăng dưới hình thức thuế và những khoản tương tự, điều về cơ bản khiến dân chúng ngày càng nghèo đi, trong khi các chủ ngân hàng ngày càng giàu lên.
Dĩ nhiên, như mọi khi, các chủ ngân hàng dùng kết hợp cả củ cà rốt lẫn cây gậy. Củ cà rốt là hối lộ, ưu đãi vay vốn và những thứ tương tự; cây gậy là lời đe dọa tăng lãi suất cho vay hoặc đơn giản là cắt hạn mức tín dụng. Đừng quên rằng các chủ ngân hàng tư nhân đã tài trợ cho các cuộc đảo chính quân sự, chiến tranh, biến động chính trị và các vụ thâu tóm suốt nhiều thế kỷ!
Các Cha đẻ lập quốc của Hoa Kỳ kiên quyết rằng điều này không thể, và không được phép, xảy ra trong quốc gia vừa mới độc lập của họ.
Kết quả ra sao? Tôi cho rằng hiện nay nước Mỹ giống châu Âu cũ mà họ muốn thoát khỏi hơn cả châu Âu ngày nay. Không phải châu Âu hiện đại là một vườn hoa thần kỳ. Không phải vậy.
Giai cấp Chính trị-Ngân hàng
Tua nhanh đến ngày nay, tôi vô cùng buồn khi phải báo rằng phần lớn nền kinh tế của hành tinh này vận hành trên một hệ thống dựa trên tiền pháp định, với nguồn cung tiền do... chà, chính xác là do ai kiểm soát?
Đây không phải nơi để phân tích dài dòng, nhưng tóm lại là có một “giai cấp” người đưa ra quyết định về thời điểm nên in thêm tiền, thời điểm nên đẩy lãi suất lên hay xuống...
Một nhóm nhỏ trong số này, các chính trị gia, “phụ thuộc” vào việc người dân bỏ phiếu cho nhóm này hay nhóm khác trong số họ. Điều này dẫn đến việc hoàn toàn thiếu hoạch định dài hạn, khi các nhóm đối lập thực tế dùng sức mua từ thu nhập và tiền tiết kiệm của người dân bình thường như một công cụ để kiếm phiếu.
Một nhóm khác, các chủ ngân hàng (tôi tính cả ngân hàng trung ương và ngân hàng thương mại ở đây), không do dân bầu, và toàn bộ hệ thống cực kỳ thiếu minh bạch về việc ai sở hữu gì, ai được lợi từ quyết định nào, v.v.
Hai nhóm này sống chung một không gian, đến cùng những nhà hàng, dự cùng những bữa tiệc, và con cái họ học cùng những ngôi trường.
Ngay cả khi giả định rằng họ chỉ có thiện chí, việc họ gắn bó sâu sắc với nhau đến vậy, cùng mức độ đồng nhất xã hội cao như thế, khiến họ gần như không thể nhìn vượt ra khỏi cái bong bóng đặc quyền của mình để thấy hành động của họ gây ra điều gì ngoài đời thực. Tôi không chỉ nói đến các gia đình rất nghèo hay lao động. Ngay cả những chủ doanh nghiệp tương đối khá giả, không thuộc giới tinh hoa chính trị-ngân hàng, cũng chịu thiệt hại nặng nề từ những quyết định được đưa ra và sự bất ổn mà hệ thống này tạo ra.
Kiểm soát, Kiểm soát và Kiểm soát hơn nữa
Giai cấp Chính trị-Ngân hàng đang sống rất tốt. Họ đã tạo ra một hệ thống trong đó họ thắng dù chuyện gì xảy ra. Tuy nhiên, cung điện ẩn dụ của họ có cửa sổ, và họ nhận thấy ngoài kia ngày càng có nhiều gương mặt giận dữ.
Vậy làm thế nào họ đảm bảo hiện trạng được duy trì? Bằng mức độ kiểm soát dân chúng ngày càng tăng. Họ làm điều đó bằng cách nào? Theo dõi và siết chặt!
Chúng ta sống trong một thế giới mà phần lớn công việc thể chất giờ do máy móc làm. Một phần rất nhỏ dân số các nước phát triển làm nông nghiệp, trước đây từng là hơn 90%. Chúng ta có thể trồng đủ lương thực, xây đủ nhà và tạo ra đủ năng lượng chỉ với một tỷ lệ nhỏ lực lượng lao động. Vậy mà bằng cách nào đó, chúng ta dường như làm việc ngày càng nhiều. Tại sao? Chúng ta phải trả tiền thế chấp, khoản vay tiêu dùng, thẻ tín dụng, thuế, phí, lệ phí cầu đường... Danh sách còn dài. Đến giai đoạn nào thì mọi tiến bộ công nghệ mới dẫn đến làm việc ÍT hơn? Nói đơn giản, nếu tiếp tục với hệ thống hiện tại thì sẽ không bao giờ.
Một điểm khác, tài khoản ngân hàng của chúng ta giờ là cuốn sách mở trước chính phủ và cơ quan hành chính công. Mỗi giao dịch mua bằng thẻ đều bị ghi lại, giám sát và phân tích. Đúng là một số thuật toán chống gian lận cần đến dữ liệu này, nhưng ít nhất thì việc mọi thứ chúng ta làm đều bị theo dõi cũng thật đáng rợn người.
Cơn khát kiểm soát thậm chí vượt ra ngoài việc kiểm soát cá nhân. Các quốc gia và cả khối có thể đi đến chiến tranh để bảo vệ quyền kiểm soát nguồn cung tiền.
Lạm phát bòn rút tài sản của bạn
Nếu bạn đã đọc các bài viết cũ của tôi, bạn sẽ biết tôi tin rằng một trong những chuyển biến cơ bản nhất cần có cho tương lai nền kinh tế toàn cầu là dân chúng nhận thức đúng lạm phát thực sự là gì; đó không phải là mọi thứ trở nên đắt hơn, mà là sức mua của một đồng tiền bị pha loãng do việc đưa nguồn cung tiền lớn hơn vào lưu thông.
Khi các chính trị gia cạnh tranh phiếu bầu, còn các chủ ngân hàng vui vẻ thu lãi từ nhiều khoản vay hơn, họ quá dễ dàng bóp cò in thêm ngày càng nhiều tiền.
Khi các ngân hàng được giải cứu, việc đó được thực hiện bằng đồng tiền mới in từ các ngân hàng trung ương. Số tiền này được dùng để giữ cho các ngân hàng có khả năng thanh toán, nhưng việc đưa thêm tiền vào lưu thông về cơ bản hút bớt giá trị từ lượng tiền đang lưu thông. Hãy hình dung thế này: nếu mỗi đồng USD, EUR hay GBP trong tay tư nhân là một đồng xu vàng, thì cứ như thể chính phủ cho phép các ngân hàng cắt một lát mỏng khỏi mỗi đồng xu để trang trải khoản nợ của họ, trong khi nói với những người sở hữu vàng rằng chẳng có vấn đề gì vì họ vẫn có cùng số lượng đồng xu vàng.
Với tình trạng như vậy, ngân hàng có động lực gì để hành xử có trách nhiệm khi cho vay tràn lan, trong khi họ ở vị thế đơn giản là không thể thua; hoặc kiếm lợi nhuận hoặc được giải cứu.
Một cách nghĩ khác là ví như ký sinh trùng hút máu, nhưng có lẽ phép so sánh đó hơi quá mạnh. Có lẽ vậy.
Lãi suất được cho là để cân bằng điều này, nhưng thường thì chúng bị dùng như một công cụ chính trị. Ai cũng biết các đảng chính trị thường vẽ nên một bức tranh kinh tế êm ấm ngay trước bầu cử, đúng không?
Lỗi là do chính chúng ta, hoặc họ nói vậy
Đừng quên rằng, ngoài việc kiểm soát hoặc ít nhất là ảnh hưởng mạnh đến nguồn cung tiền, các chính trị gia và chủ ngân hàng còn có ảnh hưởng lớn đến truyền thông. Vậy họ nói gì với chúng ta khi hệ quả của việc in tiền và chu kỳ nợ gây ra những vấn đề nghiêm trọng ngoài đời thực? Đơn giản; “đó là lỗi của chính bạn”.
Tiêu xài quá đà, vươn quá tầm, ăn uống quá độ, nghỉ lễ quá nhiều, cho con học quá mức, lo cho gia đình cái mái nhà tốt nhất quá mức cần thiết.
Chu kỳ về cơ bản bắt đầu bằng việc dân chúng bị dội bom các thông điệp bảo rằng bạn có thể “mua cái này, không lãi suất, chỉ 10 kỳ trả góp nhỏ” hoặc “chắc chắn rồi, chúng tôi có thể cho bạn vay thế chấp mua ngôi nhà trong mơ... muốn thêm cả xe không?”. Những thông điệp này, hoặc trực tiếp dưới dạng quảng cáo hoặc gián tiếp dưới dạng câu chuyện chúng ta thấy trên các bản tin, đến với chúng ta qua chính những kênh sau này được dùng để nói với mọi người rằng họ tự chuốc lấy.
Mọi người rốt cuộc chi tiêu nhiều hơn mức nên có, nhưng không phải vì họ điên rồ. Ngân hàng được cho là những chuyên gia mà mọi người tin cậy để xin lời khuyên và hỗ trợ trong các vấn đề tài chính. Thực tế họ là những tập đoàn khổng lồ với các cổ đông khát lợi nhuận, nhưng người ta không nhìn họ như vậy. Dĩ nhiên, truyền thông giới thiệu họ là rất chính thống, rất chuyên nghiệp và rất đáng tin cậy. Nếu ngân hàng nói ổn, người bình thường cho rằng ngân hàng biết mình đang làm gì và sẽ không chấp nhận rủi ro nếu họ đang chi tiêu quá mức. Theo logic, họ không tính đến việc ngân hàng có lưới an toàn. Tại sao họ phải tính, nếu chưa bao giờ thực sự được dạy toàn bộ hệ thống vận hành ra sao?
Xin nói rõ, tôi đồng ý rằng mọi người chi tiêu quá mức khi ngân hàng và các tổ chức tài chính khác cho họ vay vượt quá khả năng chi tiêu. Mọi người muốn điều tốt nhất cho bản thân và gia đình. Con người là những kẻ mộng mơ. Tuy nhiên, tôi cũng tin rằng hệ thống giáo dục của hầu hết các quốc gia hoàn toàn thiếu giáo dục tài chính, và điều này sẽ không xảy ra nếu cán cân không nghiêng mạnh về phía bên cho vay như vậy. Họ sẽ cẩn trọng hơn.
Giải pháp: Tự nắm lấy các vấn đề tài chính của mình
Giờ là tin tốt.
Lần đầu tiên, chúng ta có một công nghệ cho phép giao dịch kỹ thuật số với nhau mà không cần trung gian.
Tiền mã hóa, tức là những loại không phải stablecoin và không phải CBDC (chủ đề của một bài viết khác), không thuộc về bất kỳ quốc gia cụ thể nào, các chính trị gia không thể ngăn chặn hay phong tỏa chúng (dù chắc chắn họ sẽ thử), và không ai có thể tạo thêm nguồn cung theo ý thích (chẳng hạn để xoay chuyển một cuộc bầu cử theo hướng có lợi cho mình).
Chúng ta đang sống trong một thế giới ngày càng kết nối. Tôi thường họp với những người trải khắp nhiều châu lục, và ngày nay điều đó không còn lạ. Tuy nhiên, dòng tiền luân chuyển quanh thế giới vẫn còn rườm rà và bị cản trở bởi các chính sách địa phương liên tục thay đổi, khi những vị vua và nữ hoàng địa phương tranh nhau giữ quyền kiểm soát thần dân bằng cách đặt lính canh ở cổng, thu phí cầu đường và thuế ở mọi chặng hoặc chỉ cho phép một số cận thần chuyển tiền qua biên giới. Ngược lại, công nghệ blockchain không biết đến biên giới.
Cá nhân tôi chưa tin rằng blockchain nào hiện nay là bước tiến hóa tối thượng của công nghệ về mặt cung cấp một giải pháp thay thế thanh toán hoàn toàn thực tiễn, nhưng tôi hoàn toàn chắc chắn rằng các chuỗi hiện tại và các loại tiền mã hóa trên đó là một phần của quá trình tiến hóa sẽ dẫn đến một nền kinh tế toàn cầu thực sự tự do; nền kinh tế mà nguồn cung tiền không thể bị dùng như một công cụ chính trị.
Ngược lại, chuyển biến này cũng có thể dẫn đến sự công nhận phổ biến hơn về nhu cầu phi chính trị hóa các dịch vụ công thiết yếu khác; chăm sóc sức khỏe và giáo dục là cấp bách nhất. Xã hội càng đi xa theo lô-gic này, chúng ta càng gần việc loại bỏ hoàn toàn chính trị đảng phái. Thay vì sở thích của các đảng chính trị và những nhà tài trợ của họ, chúng ta có thể đơn giản tập trung vào điều tất cả chúng ta đều muốn: sức khỏe, an toàn và hạnh phúc cho gia đình mình.
Con đường sẽ dài và gập ghềnh, dọc đường sẽ có kẻ cướp, nhưng đó là con đường đáng để bước đi.
Cuối cùng, tại sao tất cả chúng ta không bắt đầu gọi tiền pháp định là “giấy ngân hàng”, theo lời của Thomas Jefferson?
Nhân viên thu ngân: “Xin lỗi, chúng tôi không nhận crypto”
Tôi: “À, chỉ nhận giấy ngân hàng thôi hả? Tiếc thật. Tôi sang cửa hàng bên cạnh vậy.”
Chủ đề liên quan
